TË PËRZGJEDHURAT
Shuarja e një ylli, lamtumira prekëse e Adriano Celentanos dhe Cesare Cremonini, për Michael Jackson 17 vite më parë
Albert Vataj Kur më 25 qershor 2009 u përhap lajmi i vdekjes së Michael Jackson-it, bota nuk humbi vetëm artistin...
Një shishe me vaj ulliri dhe një bukë, të varrosura nën hirin e Vezuvit, zbulohen pas dymijë vitesh
Albert Vataj E paimagjinueshme, por e vërtetë. Kjo shishe prej qelqi është pothuajse 2,000-vjeçare dhe, në mënyrë të mrekullueshme, ende...
Helena e Trojës, gruaja legjendare që u ndëshkua nga fati dhe e pavërteta për 2500 vite
Albert Vataj Shumica e njerëzve e njohin Helenën përmes klishesë homerike si "fytyrën që vuri në lëvizje një mijë anije",...
“Kush dreqin është Marilyn Monroe?”, Historia e telegramit më ironik në botë dhe sesioni fotografik që fjeti 59 vjet në arkiv
Albert Vataj Në verën e vitit 1950, Ed Clark, një fotograf i revistës LIFE, punonte në zyrën e Los Anxhelosit...
Muzika, forca krijuese më e aftë për t’i dhënë zë dhe formë përvojave tona më të papërshkrueshme
"Një tingull i ashpër u lëmuar derisa u bë një tingull më i butë, i cili u lëmua derisa u...
Mësuesi që i dha letërsisë një gjeni dhe Albert Kamy që i dha botës mirënjohjen më të çmuar se çdo Nobel
Albert Vataj Ai, Albert Kamy, mund të kishte pasur fatin e zakonshëm të mijëra fëmijëve të varfër të Algjerisë koloniale,...
Besim Zekthi, shqipja që fluturoi skenave dhe qiejve të kërcimit
Nga Albert Vataj Sot, më 28 qershor 2026, mbushen plot gjashtë vite nga lamtumira fizike e një prej personaliteteve më...
Kur dy titanë përplasen në sheshxhirim, pse Marlon Brando e quajti Charlie Chaplinin “Njeriun më Sadist”?
Albert Vataj Marlon Brando mbërriti në platone e xhirimit me përulësinë e një nxënësi që do të punonte me një...
Hiret që na shfaqen si një himn i dëshmimit, bukurisë, sharmit, përulësisë dhe dinjitetit të gruas shqiptare
Albert Vataj Ato silueta, të ngrira në dritëhijen e një shekulli të largët, nuk janë thjesht dëshmi estetike. Nuk janë...
Robert Elsie, udhërrëfyesi vullnetdritshëm i shpirtit shqiptar në ndërkohje, dëshmuesi dhe promovuesi i kujtesës sonë
Albert Vataj Sot, në përvjetorin e lindjes së tij, drita e kujtimit kthehet pas te një njeri që nuk na...
Dëshmia e një fotoje, 29 qershor 1920, kur studentët shqiptarë në Vjenë i rezervonin një pritje solemne Aleksandër Moisiut
Albert Vataj Kjo fotografi e 106 viteve më parë nuk ruan vetëm dritën e një çasti, por edhe frymën e...
Histori e trishtë e nënave të varfëra, që u detyruan të ndaheshin nga foshnjat e tyre
Albert Vataj Një përshpëritje kujtese për fëmijët e braktisur të fatit... Në vorbullën e thellë të shekullit XVIII, në një...
FIGURA TË NDRITURA
John Nash, laureati i Çmimin Abel, gjeniu i matematikës që nuk besonte te fati, por te vlera e gjërave
Albert Vataj John Forbes Nash, Jr. mbetet një figurë unike në historinë e mendimit shkencor, një nga ato mendje që...
Read more
KUJTESË
Shuarja e një ylli, lamtumira prekëse e Adriano Celentanos dhe Cesare Cremonini, për Michael Jackson 17 vite më parë
Albert Vataj Kur më 25 qershor 2009 u përhap lajmi i vdekjes së Michael Jackson-it, bota nuk humbi vetëm artistin...
IMPRESIONE
Dëshmia e një fotoje, 29 qershor 1920, kur studentët shqiptarë në Vjenë i rezervonin një pritje solemne Aleksandër Moisiut
Albert Vataj Kjo fotografi e 106 viteve më parë nuk ruan vetëm dritën e një çasti, por edhe frymën e...
TRADITË
Hiret që na shfaqen si një himn i dëshmimit, bukurisë, sharmit, përulësisë dhe dinjitetit të gruas shqiptare
Albert Vataj Ato silueta, të ngrira në dritëhijen e një shekulli të largët, nuk janë thjesht dëshmi estetike. Nuk janë...
Read more
PËRSIATJE
Koha sipas Henry Van Dyke, s’është problem fizike por gjendje shpirtërore, nuk e jetojmë në kohën e orës, por në kohën e zemrës
Albert Vataj Ekziston një paradoks i çuditshëm në zemër të ekzistencës njerëzore, të gjithë jetojmë në të njëjtën kohë, por...
ESSE
Helena e Trojës, gruaja legjendare që u ndëshkua nga fati dhe e pavërteta për 2500 vite
Albert Vataj Shumica e njerëzve e njohin Helenën përmes klishesë homerike si "fytyrën që vuri në lëvizje një mijë anije",...
HISTORI
Histori e trishtë e nënave të varfëra, që u detyruan të ndaheshin nga foshnjat e tyre
Albert Vataj Një përshpëritje kujtese për fëmijët e braktisur të fatit... Në vorbullën e thellë të shekullit XVIII, në një...
Read more
POEZI
Buzën që puthja ta flak, kafshon, ti grua që ke ardhur mbushur me dëshirim
Nga Albert Vataj Padurimi i flakëruar etjeve për zjarr dhe epjeve për dëshirim, më hedh te ky prag shpengimi. Shtang...
PROZË
Profili psikologjik i një diktatori të çmendur. Adolf Hitler, i çmenduri që çmendi historinë
Nuk pinte raki, urrente duhanin, fjalimet i ushtronte para pasqyrës dhe i frikësohej vetmisë… Dosja e CIA-s, e ruajtur në...
URTËSI
Psalme drite të farkëtuara në diellin shpirtëror të Fjodor Dostojevskit
Mendimi i Fjodor Dostojevskit farkëtohet në zjarrin e çburgosjes shpirtëror, nga netët e gjata të ferrit, nga rrahjet e potershme...
Read more
AUTORË
Mësuesi që i dha letërsisë një gjeni dhe Albert Kamy që i dha botës mirënjohjen më të çmuar se çdo Nobel
Albert Vataj Ai, Albert Kamy, mund të kishte pasur fatin e zakonshëm të mijëra fëmijëve të varfër të Algjerisë koloniale,...
LIBRA
Romani “Doktor Zhivago” i Boris Pasternak, një histori dashurie që u bë kërcënim për pushtetin totalitar
Pak libra patën fatin e “Doktor Zhivago” të Boris Pasternak, në Rusinë e atij kapërcyelli historik. Ai ishte një roman...
FILOZOFI
Carl Jung: “Këpuca që i përshtatet një njeriu, i shtrëngon një tjetri; nuk ekziston një recetë jetese që u shkon të gjithëve.”
E megjithatë, pesëdhjetë vitet e para të jetës i kalove duke veshur një këpucë që nuk ishte bërë për këmbën...
Read more
PËRSHKRIMORE
Hiret që na shfaqen si një himn i dëshmimit, bukurisë, sharmit, përulësisë dhe dinjitetit të gruas shqiptare
Albert Vataj Ato silueta, të ngrira në dritëhijen e një shekulli të largët, nuk janë thjesht dëshmi estetike. Nuk janë...
PIKTURË
“Portreti i një Gruaje të Re” nga Petrus Christus, “Mona Lisa” e Rilindjes së Hershme Veriore
Nga Albert Vataj Janë gjashtë shekuj në mes, dhe ende ajo ka diçka të thotë. Përmes vështrimit të saj të...
DASHURI
Dialektika e bindjes dhe dashurisë, kur dashuria nuk është ndjenjë, por vendim
Albert Vataj “Nuk është e vështirë ta duash atë. Është e vështirë ta bindësh.” Në këtë premisë vërtitet e gjithë...
Read more
MUZIKË
Muzika, forca krijuese më e aftë për t'i dhënë zë dhe formë përvojave tona më të papërshkrueshme "Një tingull i...
Read more
QYTETËRIM
Katedralja Saint-Pierre de Beauvais në Francë, kur njeriu guxoi të ngjitej më lart se guri mund të mbante
Albert Vataj Ka monumente që kremtojnë triumfin e njeriut dhe ka të tjerë që madhështinë e tyre e gjejnë pikërisht...
MITOLOGJI
Mbretëresha e Natës, një pllakë terrakote që ngjall frikë, adhurim dhe magjepsje
Albert Vataj Relievi i njohur si “Mbretëresha e Natës”, një kryevepër mesopotamase e krijuar rreth vitit 1750 para erës sonë,...
REPORTAZH
“Vajzë Fest 2025”, tre ditët e edicionit të tretë të Vajzës së Labërisë që u bë Zonjë e festës së traditës dhe trashëgimisë
Nga Albert Vataj Tre ditë magjike në zemrën e Labërisë, në Vajzën që u ngrit si Zonjë e kujtesës dhe...
Read more
PSIKOLOGJI
INTERVISTA
Jacques Lacan në një intervistë të vitit 1974 që sot tingëllon si diagnozë e shpirtit modern, flet për vështirësinë e të jetuarit
Kush ishte Jacques Lacan? Jacques Lacan (1901–1981) ishte një nga figurat më të ndikueshme dhe më të diskutueshme të psikoanalizës...
FORUM
Protesta si shkurorëzim i autoritetit të nënshtrimit, anatomia e një zgjimi
Nga Albert Vataj Sot dita e 17-të e protestës. E njëjta pjesmarrje, e njëjta energji, e njëjta narrativë. Historia e...
PROFIL
Besim Zekthi, shqipja që fluturoi skenave dhe qiejve të kërcimit
Nga Albert Vataj Sot, më 28 qershor 2026, mbushen plot gjashtë vite nga lamtumira fizike e një prej personaliteteve më...
Read more
A E DINI SE
Një shishe me vaj ulliri dhe një bukë, të varrosura nën hirin e Vezuvit, zbulohen pas dymijë vitesh
Albert Vataj E paimagjinueshme, por e vërtetë. Kjo shishe prej qelqi është pothuajse 2,000-vjeçare dhe, në mënyrë të mrekullueshme, ende...
SHKENCË
Pse mashkullori është një barometër i shëndetit të meshkujve, dhe ne duhet të jemi të vetëdijshëm për paralajmërimet e tij
Mosfunksionimi erektil mund të jetë një paralajmërim i hershëm i një ataku në zemër, goditjeje në tru, diabetit dhe demencës....
EROS
“Krateret e Venusit”, një shenjë e bukurisë, shëndetit dhe vitalitetit seksual, “sytë” që dëshmojnë “gjeometrinë e dëshirës”
Albert Vataj Në trupin e njeriut ekzistojnë disa detaje anatomike që, përtej estetikës, përbëjnë shenja të një fiziku të balancuar...
Read more
NGA JETA E KORIFEJVE
KURIOZITETE
Puthja e parë e dëshmuar përmes artefaktit 4500-vjeçar, një fakt i hershëm i shprehjes së ndjenjës njerëzore
Albert Vataj Në një botë ku fjalët s’kishin ende alfabet, ku historitë kalonin buzët te veshi e nga zemra në...
SHËNDETËSI
Historia e Louis Pasteur dhe 9-vjeçarit Joseph Meister, të kafshura nga qeni i tërbuar
Ishte një lojë me fatin. Në ndeshjen e jetës me vdekjen, duhet të fitonte guximi dhe shkenca. Mëngjesin e 6...
NATYRA
Bleta, kjo krijesë e brishtë me krahë të qelqtë, që mban ekuilibrin biologjik që mundëson jetën në Tokë
Në teatrin e madh të evolucionit planetar, pak krijesa luajnë një rol aq monumental dhe thelbësor sa bleta, kjo krijesë...
Read more
